الشيخ محمد هادي اليوسفي الغروي ( مترجم : حسينعلى عربى )
185
موسوعة التاريخ الإسلامي ( تاريخ تحقيقى اسلام ) ( فارسي )
به پادشاهى رسيد ؛ نامهاى به مروزان نوشت و گفت : هر كسى را كه صلاح مىدانى به جاى خويش بگذار و پيش من بيا . مروزان ، پسرش ، خور خسرو را جانشين خود كرد و به سوى مدائن حركت كرد ؛ اما در راه فوت كرد و جنازهاش به سوى خسرو پرويز حمل شد . پس از آن كه خسرو پرويز مطلع شد كه خور خسرو به آداب و رسوم عربها رفتار مىكند و اشعار آنها را مىخواند ؛ او را عزل كرد و بادان را جانشين وى كرد و او آخرين والى فارسيان در يمن بود . « 1 » ( 1 ) مسعودى در مورد مساحت و مرزهاى يمن مىگويد : سرزمين يمن عريض و طويل است . حدّ آن از مكه تا موضع معروف به طلحة الملك هفت منزل است - و هر منزل پنج تا شش فرسخ است - و از صنعاء تا عدن هفت منزل است و از وادى وحا تا ما بين صحراهاى حضرموت و عمان ، بيست منزل است و وجه ديگر آن را درياى يمن كه همان درياى هند و چين و قلزم است ، تشكيل مىدهد و تمام مساحت آن بيست در شانزده منزل - حدود صد در هشتاد فرسخ - مىباشد . « 2 » ( 2 ) يعقوبى به شرح سواحل يمن پرداخته و مىگويد كه سواحل يمن عبارتند از : عدن در ساحل صنعاء ، مندب ، غلافقه ، حردة ، شرجة ، حمضة ، سرين ، و حدّه يا حديدة و مىگويند كه مناطق يمن مخلاف ناميده مىشود و آنها هشتاد و چهار مخلاف هستند و آنگاه اسمهاى آنها را مىآورد و مىگويد : اينها سرزمينها و مناطق مملكت يمن بودهاند . پادشاهان يمن در ابتداى صدارتشان بتپرستى مىكردند تا اين كه احبار يهود به همراه « تبّع تبان أسعد » به دربار آنان آمدند و دين يهوديت را به آنها آموختند و آنان هم به دين يهوديت گرويدند و تورات
--> ( 1 ) . همان ، ص 215 و در تاريخ طبرى ، ج 3 ، ص 227 ، اسم وى به لفظ بادام ثبت شده است و اين در معناى فارسى راجح است . او همان كسى است كه رسول الله صلّى اللّه عليه و آله در عهد وى به پيامبرى مبعوث شد و در آخر سال ششم هجرى ، رسول الله نامهاى را به خسرو پرويز نوشت و او را به اسلام دعوت كرد . خسرو پرويز از اين امر خشمگين شد و به بادام نوشت كه رسول اللّه را در قيد و بند به سوى او بفرستد . بادام افرادى را به مدينه فرستاد ؛ ولى هنگامى كه آنها به مدينه رسيدند ؛ رسول الله صلّى اللّه عليه و آله به آنها گفت كه خسرو پرويز به هلاكت رسيده است . آنها فورا به يمن بازگشتند و پس از مدتى كه پيكى از مدائن آمد و خبر قتل خسرو پرويز را آورد ؛ بادام و فارسهايى كه با وى در يمن بودند ؛ اسلام آوردند و مسلمان شدن خويش را به اطلاع رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله رساندند . رسول الله صلّى اللّه عليه و آله هم او را بر مقامش ابقا كرد و او هم چنان بر مقام خويش باقى بود تا اين كه رسول الله صلّى اللّه عليه و آله رحلت كردند . ر . ك : سيرهء ابن هشام ، ج 2 ، ص 71 . ( 2 ) . مروج الذهب ، ج 2 ، ص 64 .